Krótka odpowiedź: w Europie nie ma jeszcze miasta, w którym taksówki bez kierowcy jeżdżą na co dzień tak jak Waymo w kilku miastach USA czy Apollo Go w Chinach. Są przepisy (najdalej poszły Niemcy i Wielka Brytania), są testy z pasażerami i zapowiedzi usług w Hamburgu, Londynie i kilku innych miastach. W Polsce, także w Warszawie, taksówki bez kierowcy nie jeżdżą, a prawo pozwala tylko na testy z kierowcą, który może przejąć kierowanie.
Ten tekst porządkuje, co jest już prawem, co jest testem, a co tylko zapowiedzią. Zapowiedzi operatorów często się przesuwają, więc daty startu traktuj jako plany firm, nie fakty. Przed podróżą sprawdź aktualny stan w aplikacji lub na stronie operatora.
Gdzie w Europie można spotkać taksówkę bez kierowcy
| Kraj | Podstawa prawna | Co się dzieje |
|---|---|---|
| Niemcy | Ustawa o jeździe autonomicznej z 2021 r. (poziom 4 w zatwierdzonych obszarach, pod nadzorem technicznym) | Hamburg: MOIA (grupa Volkswagen) testuje ID. Buzz AD z pasażerami i zapowiada usługę komercyjną; testy także w innych miastach |
| Wielka Brytania | Automated Vehicles Act 2024; rząd zapowiedział pilotaże usług bez kierowcy od 2026 r. | Londyn: zapowiedzi Wayve z Uberem oraz Waymo; najpierw testy, potem przewóz pasażerów |
| Francja | Dekret z 2021 r. o zautomatyzowanych systemach transportu na wyznaczonych trasach | Głównie autonomiczne minibusy i wahadła na stałych trasach, mniej klasycznych taksówek |
| Szwajcaria, Luksemburg, kraje nordyckie | Krajowe zezwolenia na testy | Pilotaże z udziałem firm z Chin i lokalnych przewoźników, zwykle na ograniczonym obszarze |
| Polska | Prawo o ruchu drogowym: testy pojazdów autonomicznych od 2018 r., z kierowcą gotowym przejąć kierowanie | Brak usług przewozu bez kierowcy, także w Warszawie |
Na poziomie całej UE od 2022 r. obowiązuje rozporządzenie wykonawcze (UE) 2022/1426. Pozwala ono homologować w małych seriach w pełni zautomatyzowane pojazdy do określonych zastosowań, np. wahadeł i usług w wyznaczonym obszarze. To podstawa, ale o tym, gdzie auto może jeździć, nadal decydują przepisy krajowe i lokalne zezwolenia.
Dlaczego to nie jest jeszcze codzienność
Taksówka bez kierowcy jeździ w obszarze projektowym. To mapa ulic, pory dnia i warunki pogodowe, dla których operator ją sprawdził i dostał zgodę. Poza tym obszarem auto nie pojedzie. Dlatego pierwsze usługi obejmują zwykle kilka dzielnic albo trasę lotnisko – centrum, a nie całe miasto.
| Element | Za co odpowiada | Typowy problem |
|---|---|---|
| Kamery, lidar, radar | Wykrywanie pieszych, aut, przeszkód | Ulewa, śnieg, oślepiające słońce |
| Mapa wysokiej rozdzielczości | Geometria pasów, znaki, sygnalizacja | Remonty i tymczasowa organizacja ruchu |
| Nadzór zdalny | Pomoc, gdy auto nie wie, co zrobić (w Niemczech wymagany ustawowo) | Koszt zespołu, zależność od łączności |
| Aplikacja | Zamówienie, płatność, identyfikacja pojazdu | Zaufanie pasażerów |
Nadzór zdalny nie oznacza, że ktoś prowadzi auto joystickiem. Operator zwykle wskazuje pojazdowi dozwolony manewr, np. objazd przeszkody, a resztę wykonuje system.
Dlaczego Europa jedzie wolniej niż USA i Chiny
- Zgody krajowe i lokalne. W USA operator może wejść do kolejnego miasta po decyzji jednego stanu. W Europie każdy kraj ma własne procedury, a zgoda w Niemczech nie działa we Francji.
- Odpowiedzialność za wypadek. Przepisy o ubezpieczeniu i odpowiedzialności producenta i operatora są krajowe. Niemcy i Wielka Brytania opisały je w ustawach, większość krajów jeszcze nie.
- Ulice. Wąskie historyczne centra, dużo rowerów i pieszych, zimowa pogoda w części kraju: to trudniejsze warunki niż szerokie ulice Phoenix.
- Skala. Flota z czujnikami, mapy i zespół nadzoru są drogie. Opłacają się dopiero przy dużej liczbie przejazdów, a tej w pilotażu nie ma.
Dla porównania: Waymo przewozi pasażerów bez kierowcy komercyjnie w kilku miastach USA, a Baidu (Apollo Go) w kilkunastu miastach Chin. Obie firmy zapowiadają wejście do Europy, Baidu we współpracy z Lyftem i lokalnymi przewoźnikami.
Kiedy w Polsce
Żeby taksówka bez kierowcy mogła wozić pasażerów w Polsce, potrzebne są zmiany w Prawie o ruchu drogowym: dopuszczenie jazdy bez kierowcy w zatwierdzonym obszarze, zasady nadzoru zdalnego i odpowiedzialności oraz procedura zgody. Dziś takich przepisów nie ma. Dlatego żadna data startu w Polsce nie jest wiarygodna. Realnie najpierw zobaczymy testy z pasażerami na wydzielonej trasie, a dopiero potem usługę.
Szerzej o przepisach i technologii piszemy w artykule o stanie regulacji i technologii samochodów autonomicznych.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Gdzie w Europie jeżdżą taksówki bez kierowcy?
Najdalej są Hamburg (testy MOIA z pasażerami i zapowiedź usługi) oraz Londyn (zapowiedziane pilotaże Wayve z Uberem i Waymo). Pozostałe kraje prowadzą testy na ograniczonym obszarze lub uruchamiają autonomiczne minibusy na stałych trasach.
Czy w Warszawie jest taxi bez kierowcy?
Nie. W Polsce prawo pozwala tylko na testy pojazdów autonomicznych z kierowcą gotowym przejąć kierowanie. Nie ma przepisów, które pozwalałyby na przewóz pasażerów autem bez kierowcy.
Czy jazda taksówką bez kierowcy jest bezpieczna?
Dane operatorów z USA pokazują mniej wypadków z obrażeniami niż u kierowców w tych samych miastach, ale dotyczą wybranych obszarów i warunków. Te wyniki nie przenoszą się automatycznie na inne miasta, dlatego każdy nowy obszar wymaga osobnych testów i zgody.
Czy przejazd jest tańszy niż zwykłą taksówką?
Na razie nie ma powodu tak zakładać. Odpada koszt kierowcy, ale dochodzi drogi pojazd, mapy, nadzór zdalny i ubezpieczenie. Ceny w USA są zbliżone do przejazdów z kierowcą.
Kto odpowiada za wypadek auta bez kierowcy?
Zależy od kraju. W Niemczech i Wielkiej Brytanii ustawy przypisują obowiązki właścicielowi pojazdu, operatorowi i producentowi systemu. Pasażer, który nie kieruje, co do zasady nie odpowiada za styl jazdy.
Komentarze (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy!
Dodaj komentarz